Blijf bij de tijd: innoveer continu

Erik van Ommeren, Research Director Gartner

21-03-2018 | door: Marco van der Hoeven

Blijf bij de tijd: innoveer continu

De ontwikkeling van technologie is slechts één aspect van innovatie. Zeker zo belangrijk is dat organisaties in staat zijn om die technologie effectief in te zetten. Dat is een continu proces, omdat ook technologie steeds verandert. Erik van Ommeren, Research Director bij Gartner pleit er dan ook voor om organisaties in te richten op voortdurende innovatie. Dat vraagt om de juiste bedrijfscultuur.

“Onmiskenbaar zijn er trends als Blockchain, Artificial Intelligence en Internet of Things”, zegt Erik van Ommeren, Research Director bij Gartner. “Die ontwikkelingen worden nu geabsorbeerd door bedrijven. “Ik zie dat bedrijven nu vooral aan het onderzoeken zijn hoe ze blijvend kunnen innoveren. Dat is dus niet opgehangen aan één thema of één idee. Maar het gaat om de vraag welke innovaties je wilt omarmen, en hoe je dat kunt blijven doen.”

“Bedrijven willen bijblijven. Het heeft weinig zin om nu één technologie te kiezen en na invoering te denken dat je klaar bent. Het gaat er juist om dat je voortdurend in staat bent om te vernieuwen. Daarvoor is het nodig visie te hebben op hoe de markt eruit gaat zien, en welke start ups bijvoorbeeld een bedreiging kunnen gaan vormen. Welke ontwikkelingen zien we in de samenleving en hoe gaan we daarop inspelen.”

Risicoprofiel

Dat vraagt om een proces dat veel reactiever en interactiever op de omgeving inspeelt. “Zo blijf je bij de tijd. Dat betekent helemaal niet dat je iedere keer moet kiezen voor state of the art, maar wel dat je bewust kiest. Zorg dat je de vraag ‘hoe innoveren wij’ goed kunt beantwoorden: hier halen we kennis vandaan, zo evalueren we dat, priorteren we dat, dit is het risicoprofiel. En als er dan een nieuwe technologie komt gaat die mee in het proces.”

Op dat gebied ziet hij veel ontwikkelingen. “De context van een organisatie bepaalt de balans in die trends. In de ene sector is klantintimiteit en service cruciaal, en bij andere sectoren is het weer efficiëntie en kwaliteit. Innovatie is voor een deel openstaan voor het onverwachte, maar je krijgt wel betere innovatie als je weet waar je naar op zoek bent.”

Samenleving

Technologie bepaalt voor een groot deel de samenleving, en de manier waarop mensen verwachten dat je handelt. “Dat bepaalt weer voor een groot deel de context. Technologie is ook de inhoud van de verandering. En het is de manier waarop we georganiseerd zijn, het is het mechanisme van de verandering. Verandering in technologie verandert al die zaken. Als Blockchain aanslaat verandert dat de context, en daarmee de verwachtingen van banken, notarissen en overheid. En er komen oplossingen die gebruikmaken van die technologie.”

Het komt dus vaak neer op de vraag hoe belangrijk innovatie gevonden wordt in een bedrijf. “Ik spreek veel CIO’s die zeggen dat innovatie belangrijk voor hen is, maar wanneer je doorvraagt blijkt de mate van innovatie toch beperkt te zijn. Het begint met de vraag waarom je iets doet. En als je naar technologie kijkt liggen de uitdagingen er nog steeds, op het gebied van security, compliance en privacy bijvoorbeeld. Daarbovenop draait een business, en daarbij moet er ook innovatie komen.”

Start ups

Het gaat dus uiteindelijk altijd om prioriteiten. “En die worden weer bepaald door de markt. Als je in een markt zit waar veel nieuwe spelers opkomen kun je je tijd niet verdoen aan kleinigheden, maar moet je er alles aan doen om die bedrijven voor te blijven.”

“Daarin kunnen start ups als voorbeeld fungeren. Daar zijn veel methoden voor, zoals design thinking en agile. Al die methoden bij elkaar zorgen ervoor dat je een klantgerichte, responsieve organisatie blijft. Als je dat inricht wordt het makkelijker om te innoveren. Het is niet een kwestie van de IT alleen, het gaat om de hele organisatie.”

Hypecycle

“De toekomst van technologie kun je redelijk goed voorspellen. Als je de hypecycles van Gartner erbij pakt kun je het tijdpad van ontwikkelingen als bijvoorbeeld zelfrijdende auto’s goed uittekenen. Maar wat je niet kunt voorspellen is menselijk gedrag. Want wat gebeurt er als je die nieuwe technologie aan echte mensen geeft? Voor de ontwikkeling van technologie kun je een strategie bepalen, voor de menselijke kant moet je experimenteren en ontdekken.”

“Dat kun je niet voorspellen. Misschien is iets een enorm succes, misschien wil niemand het gebruiken. Dat weet je nooit. Dan is het een andere benadering van innovatie. Vroeger gingen we op basis van een idee gelijk dingen maken. Nu gaan we er eerst mee experimenteren, met gebruikers, financiën, bruikbaarheid. En als dat allemaal klopt kunnen we gaan schalen.”

Leiderschap

Wie is ervoor verantwoordelijk? “Iemand moet het doen. Een CIO met de juiste visie kan die verantwoordelijkheid nemen. Maar als de CIO het niet doet zal iemand anders het oppakken. Ik geloof in leiderschap vanuit elke positie, degene die de beste visie heeft krijgt het voor elkaar. Daar zijn drie elementen voor nodig: wat is onze toegevoegde waarde als bedrijf, waar gaan we naartoe; tweede is de visie op hoe we innoveren; de derde is welke cultuur een bedrijf heeft. Dat laatste is toch de complicerende of juist de faciliterende factor. Want als de cultuur die innovatie niet toestaat kun je nog zoveel willen, maar dan gebeurt er niets.”

De cultuur moet de digitale ambities van een bedrijf ondersteunen. “Dat is iets wat organisatiebreed belangrijk is, waarbij iedereen begrijpt hoe alles met elkaar te maken heeft. Wanneer bijvoorbeeld snelheid van innovatie belangrijk is moet in de cultuur van het bedrijf wel het nemen van risico’s geaccepteerd worden. Je kunt niet innovatief zijn wanneer je risico’s wilt vermijden en hiërarchisch denkt.”

Bijsturen

Nederland is volgens Van Ommeren goed bezig met innoveren. Maar de bereidheid om te investeren in niet bewezen technologie is vergeleken met andere landen laag, blijkt uit de jaarlijkse CIO Survey. “In Amerika bijvoorbeeld zijn bedrijven eerder bereid om in het kader van innovatie gebruik te maken van niet-bewezen technologie.”

“Wat met innovatie belangrijk is, is dat organisaties in staat zijn om bij te sturen op het moment dat ze signalen krijgen dat er iets moet veranderen. Het is zaak om niet dogmatisch door te gaan als je al zou kunnen weten dat je op de verkeerde weg zit. En dat is weer iets wat je van een start up kunt leren. Die luisteren voortdurend naar de markt om te kijken of iets werkt. Dan kun je bijsturen en op de goede weg blijven. Leer van klanten en de markt.”

Terug naar nieuws overzicht