15-09-2011

Opinie: Wie is er bang voor de public cloud?

Deel dit bericht

Cloud computing is zakelijk Nederland stormerhand aan het veroveren. Het aanbieden en naar behoefte afnemen van zakelijke toepassingen en diensten, biedt dusdanige kosten- en beheervoordelen dat vrijwel iedere organisatie zich in ieder geval oriënteert op de mogelijkheden. De cloud is er en zal er ook blijven.

Maar met de acceptatie van de cloud als fenomeen is er een nieuwe discussie ontstaan. Die discussie gaat om de vraag: publieke of private cloud? Publieke clouddiensten worden aan een brede groep klanten aangeboden door een dienstverlener. Denk aan Microsofts Office 365, Google Docs of de webdiensten van Amazon.com. Private clouds daarentegen, zijn – zoals de naam al suggereert – afgeschermd. Ze bevinden zich achter de firewall van een organisatie, zijn alleen toegankelijk door de eigen medewerkers, partners of klanten, en worden ontwikkeld en beheerd door de IT-afdeling van die organisatie.

Veel bedrijven zijn, om het voorzichtig te zeggen, terughoudend tegenover het migreren van belangrijke bedrijfstoepassingen, -services en -processen naar een publieke cloudomgeving. De belangrijkste redenen voor deze terughoudendheid zijn de veiligheid, de prestaties en de beschikbaarheid van toepassingen en data. Immers, over een clouddienst die niet door de eigen IT-organisaties wordt beheerd heeft men geen of in ieder geval minder controle. Het is bijvoorbeeld niet altijd duidelijk waar gegevens worden opgeslagen. Het vergt dan ook een duidelijke ‘leap of faith’ om bedrijfskritische processen en gegevens onder te brengen in een publieke cloud.

Parallellen in de technologie

Maar aan private clouds kleven – naast de voordelen van het beheer en controle in eigen hand – ook een aantal duidelijke nadelen. Veelal worden bestaande bedrijfsapplicaties en services voorzien van een ‘cloudjasje’ voor inzet in een private cloud. Het resultaat is een cloudomgeving die weliswaar functioneel is geoptimaliseerd en afgestemd op de behoeften van de organisatie, maar die een flinke investering vraagt voor in zowel de initiële aanpassingen als voor het verdere onderhoud en beheer. Bekeken vanuit het perspectief van kostenefficiëntie is een publieke cloudoplossing dan ook vaak de beste keuze.

Blijft echter de vraag rond de beveiliging, beschikbaarheid en prestaties. Van publieke clouddiensten wordt al snel gedacht dat ze kwetsbaarder zijn dat zouden private varianten, maar dit is in mijn ogen vooral een kwestie van perceptie en acceptatie. We hebben al eerder te maken gekregen met nieuwe publieke diensten waarover we ons in eerste instantie afvroegen of onze gegevens goed beveiligd zouden zijn. Denk bijvoorbeeld aan telebankieren en online winkelen. Bij telebankieren ging het vooral om de identificatie en autorisatie van de rekeninghouder, bij online winkelen maakten we ons zorgen dat onze creditcardgegevens misbruikt konden worden. En hoewel bij beide vormen van publieke online diensten gevallen zijn voorgekomen van misbruik of fraude, zijn ze inmiddels volop geaccepteerd door zowel het bedrijfsleven als door de consument. Diezelfde ontwikkeling hebben technologieën als Virtual Private Networking (VPN) en draadloze netwerken doorgemaakt: na aanvankelijk scepticisme over vermeende beveiligingsrisico’s hebben we ze volop omarmd.

Veranderende perceptie

Ook op het gebied van prestaties en beschikbaarheid hoeven we ons intussen geen zorgen meer te maken. De kwaliteit van de communicatie-infrastructuur, de prestaties van cloud datacenters en de voordelen van virtualisatie voor wat betreft de beschikbaarheid, zorgen ervoor dat publieke clouddiensten inmiddels op geen van deze vlakken onder doen voor private alternatieven

Wat we hiervan leren dat mensen en organisaties hun perceptie langzaam aan bijstellen naarmate een nieuwe technologie zich ontwikkelt en geaccepteerd raakt. We zien dat het eigenlijk allemaal betrouwbaar en veilig werkt en geleidelijk beginnen de zorgen over de mogelijke risico’s minder zwaar wegen. We kunnen zeggen dat de voordelen van het publieke gebruiksmodel het hebben gewonnen van de theoretische risico’s. Normaal gesproken duurt het doorlopen van een dergelijk proces al snel een jaar of 4, 5. In het geval de cloud denk ik echter dat het niet meer dan 1 of 2 jaar zal duren voordat publieke clouddiensten breed geaccepteerd worden.

SAAS vs PAAS

Als we kijken naar wat er momenteel door de cloudindustrie wordt aangeboden als standaardoplossingen, zijn Microsofts Azure en de clouddiensten van SAP goed voorbeelden. We zien dat dit soort Platform-as-a-Service-oplossingen steeds vaker geïmplementeerd worden als publieke clouddienst. Omdat gebruikers reeds gewend zijn aan de interface en de werkwijze van deze oplossingen, zal de acceptatie ervan vrij snel verlopen. En daarmee wordt ook brede acceptatie van publieke cloudddiensten gestimuleerd, zeker wanneer dit gebeurt bij grote, bekende organisaties.

Aan de andere kant van het spectrum is er de Software-as-a-Service (SAAS). In dit geval hebben we het veelal over maatwerktoepassingen in de cloud die zijn ontwikkeld voor een bedrijf of een bedrijfssector. Dit soort oplossingen is lastiger als publieke clouddienst aan te bieden, omdat het vaak gaat om bedrijfskritische toepassingen die zijn afgestemd op de specifieke behoeften en eisen van een organisatie of een industrie. Het is relatief kostbaar maatwerk dat ook veel onderhoud vergt. Door de maatwerkeigenschappen van SAAS zullen deze diensten voorlopig meer in de private cloud blijven en zo de acceptatie van publieke clouds afremmen ten gunste van private cloudomgevingen. Tegelijkertijd vormen de hogere kosten die met SAAS gemoeid zijn, wellicht een stimulans richting PAAS-oplossingen in de publieke cloud.

Een ding is zeker, de discussie over de private versus de publieke cloud is in voorlopig nog niet voorbij. De uiteindelijke keuze zal bepaald worden door bekende regel van gezond zakendoen: wat kost het en wat levert het op? Het is aan de aanbieders van zowel publieke als private cloudoplossingen om te laten zien wat de beste prijs/prestatieverhouding biedt.

Henk van den Eeckhout, Enterprise Director Intel Benelux

Tags

Cloud